I Liceum Ogólnokształcące
im. Feliksa Fabianiego w Radomsku
Szkoła otwarta na ludzi
ARTYKUŁ
Feliks Franciszek Fabiani
(1838 – 1904)
Feliks Fabiani, syn Tomasza i Salomei z Szawłowskich, urodził się 22 maja 1838 roku w Krzepicach koło Częstochowy. Ukończył szkołę elementarną w Iwanowicach, w której nauczycielem był jego ojciec. Następnie naukę kontynuował w pięcioletniej ogólnej szkole powiatowej w Wieluniu, a w latach 1856 - 1860 w Instytucie Nauczycieli Elementarnych Warszawskiego Okręgu Naukowego w Radzyminie. Tam za celujące wyniki w nauce otrzymał stypendium, które jednak po ukończeniu Instytutu musiał odpracować. W 1860 roku władze oświatowe, prawdopodobnie na jego prośbę, skierowały go do Radomska. Wybór miasta mógł być też związany z faktem, że w latach 1854 – 1855 burmistrzem Radomska był jego stryj – Ludwik Fabiani. Bratanek mógł liczyć, że ze względu na krewnego łatwiej będzie mu odrobić stypendium w państwowej szkole elementarnej.
W 1862 roku Aleksander Wielopolski zostaje mianowany naczelnikiem rządu cywilnego w Królestwie Polskim. W ramach reform przywrócił m.in. nauczanie języka polskiego w szkołach oraz starał się odbudować sieć szkolnictwa podstawowego. Władze nie mogąc uruchomić niezbędnej liczby szkółek, często udzielały zezwoleń na zakładanie szkół prywatnych.
Otwarcie szkoły Feliksa Fabianiego, nazywanej Pensyą Prywatną Męską, nastąpiło 1 września 1862 roku. Liczyła ona trzy klasy: wstępną, pierwszą i drugą. Później rozbudowano ją do pięciu klas: preparanda, przedwstępna, wstępna, pierwsza, druga. Pierwsze trzy pełniły funkcje szkoły elementarnej, w dwóch następnych realizowano program gimnazjum, m.in. z nauką języków obcych: francuskim, niemieckim i łaciną. Na potrzeby szkoły Fabiani wynajął drewniany budynek przy ul. Żabiej (obecnie ul. Żeromskiego). Początkowo uczyło się w niej 22 uczniów, a pod koniec życia Fabianiego liczba ta wzrosła do 308 podopiecznych. W tym samym roku ożenił się z Filipiną Dembską, córką Michała i Anny z Prokulskich, z którą miał siedmioro dzieci: Kazimierza, Wiktoryna, Helenę, Emilię, Henryka, Mariannę i Leontynę.
W roku 1863 wybuchło powstanie styczniowe. Fabiani należał do grupy powstańczej, której zadaniem było wysadzenie mostu kolejowego na Warcie (6 km od Radomska). Był to jedyny drewniany most na linii kolejowej Warszawa – Wiedeń. Ostatecznie nic z tego nie wyszło i później nie uczestniczył już w działaniach powstańczych.
Po powstaniu styczniowym rozpoczął się proces rusyfikacji. Zlikwidowano odrębność polityczną i narodową Królestwa Polskiego, nadając mu również nową nazwę Kraju Przywiślańskiego. Zrusyfikowano administrację, sądownictwo i szkolnictwo. W szkołach wyższych wykształcenie mogli zdobywać tylko Rosjanie. W pozostałych szkołach językiem wykładowym był rosyjski, a Polacy uczyli się języka polskiego jako przedmiotu nadobowiązkowego. Po polsku nauczano tylko religii.
W 1872 roku budynek szkoły przy ul. Żabiej spłonął. W tej sytuacji Fabiani kupił dawną rezydencję hrabiostwa Ostrowskich przy ul. Długiej (obecnie ul. Fabianiego). Na całość składał się murowany piętrowy dom, drewniane zabudowania gospodarcze i park z chińską altaną. Dobudowano później jeszcze piętrowe skrzydło. Od frontu, na parterze, mieścił się salon i kaplica, na górze sale szkolne, internat, stołówka, mieszkanie dyrektora, pokoje nauczycieli.
Szkoła w założeniu nie była traktowana jako instytucja dochodowa. Uczniowie pochodzili bardzo często z ubogich rodzin i za szkołę, mieszkanie w internacie oraz wyżywienie albo nie płacili, albo uiszczali symboliczne kwoty. Wielu z nich Fabiani zabierał prosto z ulicy i oferował darmową naukę. Uczęszczała tu młodzież nie tylko polska, ale byli też Rosjanie, Niemcy i Żydzi. Nigdy nie było konfliktów na tle narodowościowym.
W 1879 roku kuratorem warszawskiego okręgu szkolnego został mianowany Aleksandr Apuchtin, który do szkół wprowadził system policyjny. Jednak żaden z uczniów nigdy nie doniósł, że poza szkołą uczniowie rozmawiali po polsku i śpiewali polskie piosenki. Elementami wychowania patriotycznego były wycieczki nad Wartę, Bobry i Topisz, gdzie Fabiani opowiadał swoim uczniom fragmenty zakazanej historii Polski.
Fabiani uczestniczył też aktywnie w życiu społecznym miasta. Był jednym z założycieli Ochotniczej Straży Pożarnej. Jeździł do pożarów, osobiście kierował akcją gaszenia. Werbował czynnych i honorowych członków. Ponadto działał w komitecie budowy kościoła farnego św. Lamberta i brał udział w pracach murarskich. Należał też do kilku organizacji charytatywnych.
Jednocześnie warto dodać, że absolwenci szkoły byli zatrudnieni na stanowiskach urzędniczych kolei Warszawsko – Wiedeńskiej, pracowali w przemyśle, część kontynuowała naukę w gimnazjach rządowych, a potem na studiach wyższych. Do wybitnych osób, które ukończyły szkołę Fabianiego można zaliczyć: biskupa Antoniego Szlagowskiego – słynnego kaznodzieję i autora licznych prac z zakresu biblistyki, profesora Wacława Tokarza – historyka na Uniwersytecie Warszawskim, Romualda Mielczarskiego – pioniera spółdzielczości oraz wielu innych.
Feliks Fabiani zmarł 11 marca 1904 roku. Został pochowany na Starym Cmentarzu w Radomsku.
Radosław Oziembała
Źródło: Ewa Przyłubska – Siatkowska, Z Iwanowic na Sorbonę, Warszawa 2008
AKTUALNOŚCI
NOWY NUMER SZKOLNEJ GAZETY
Na nadchodzące dni i chwilę wytchnienia polecamy nowy numer naszej gazety, a w nim: dużo artykułów o ważnych dla nas kwestiach, felietony bardziej i mniej poważne oraz trochę rozrywki.
Zapraszamy do lektury!
SZKOLNA GAZETA - nr 3 
SREBRO w pływackim Półfinale Województwa chłopców
9 listopada 2026 r. odbył się Półfinał Mistrzostw Województwa Łódzkiego w Pływaniu Drużynowym Chłopców. Nasi Mistrzowie Powiatu w składzie: Antoni Woldan, Kajetan Włodarczyk, Mikołaj Wojciechowski, Filip Winkler, Kacper Kukiełka, Maksymilian Machura, Antoni Piętos i Szymon Śliwowski po zaciętej rywalizacji wywalczyli SREBRO !!!
Opiekunem naszych pływaków jest Piotr Lewandowski.
GRATULUJEMY !!!!!!!
SREBRO w pływackim Półfinale Województwa dziewcząt
9 listopada 2026 r. w radomszczańskiej pływalni Aquara odbył się Półfinał Mistrzostw Województwa Łódzkiego w Pływaniu Drużynowym Dziewcząt. Powiat radomszczański reprezentowała drużyna I LO Radomsko w składzie: Lena Banaszczyk, Olga Oleszczak, Lena Krzyszkowska, Wiktoria Gal, Maria Wolska i Patrycja Łyp. Nasze pływaczki zdobyły SREBRO ulegając jedynie zawodniczkom z Bełchatowa.
Opiekunem drużyny jest Piotr Lewandowski.
GRATULUJEMY!!!!!!!
SPORTOWY SUKCES ANTKA
Z ogromną radością i dumą chcielibyśmy poinformować, że Antoni Kozera, uczeń klasy IB zdobył tytuł Mistrza Polski w podnoszeniu ciężarów w kategorii wagowej +85 kg. Antoni wyrwał 94 kg i podrzucił 115kg!
To wielki sukces, będący efektem jego ciężkiej pracy, determinacji i zaangażowania w treningi.
Antoni na co dzień związany jest z KLUBEM SPORTOWYM HEROSI RADOMSKO.
SERDECZNIE GRATULUJEMY! JESTEŚMY BARDZO DUMNI!
ŻYCZYMY DALSZYCH SUKCESÓW!
MULTIMEDIALNY KONKURS WIEDZY O SAKSONII
5 października odbył się w naszym liceum multimedialny konkurs wiedzy poświęcony Saksonii – jednemu z najciekawszych i najbliższych Polsce krajów związkowych Niemiec.
Uczniowie klas IC, ID, IIB, IID, IIE i IIIE mieli okazję sprawdzić swoją wiedzę z zakresu geografii, historii, architektury oraz sztuki tego fascynującego regionu Niemiec. Uroczystość konkursową otworzył Dyrektor I LO, pan Bogdan Węgrzyński. Współzawodnictwo zostało przeprowadzone w obecności szefowej biura podróży ALEXA TRAVEL, pani Anny Dąbrówki. O oprawę wizualną zadbali Piotr Kiełkowicz (IIIC) i Cyprian Kowalik (IVC).
KOMUNIKATY
Zapraszamy do udziału w pracach Koła Filozoficznego.
W programie:
- lektura klasycznych i współczesnych tekstów filozoficznych
- dyskusje na ciekawe tematy inspirowane aktualnymi wątkami badań filozoficznych
- możliwość udziału w Olimpiadzie Filozoficznej
Chętnych do udziału w pracach Koła prosimy o kontakt z p. Jackiem Michniowskim.
PRZYPOMINAMY O ZBIÓRCE MAKULATURY!
Nasza szkoła bierze udział w III edycji konkursu „Mistrzowie makulatury”, organizowanego przez PGK w Radomsku.
Na czym polega konkurs?
Zbieramy jak największą ilość makulatury, do której zaliczamy m.in.: gazety, czasopisma, książki, zeszyty, ulotki, listy, papier do pisania, zapisane lub zadrukowane kartki, torby papierowe, pudełka kartonowe oraz opakowania z tektury.
Jak dostarczyć makulaturę?
Makulaturę należy zapakować w tekturowe pudełka, tak aby nie wysypywała się, ewentualnie można ją związać sznurkiem. Zebrany papier składamy w holu przy wejściu do szkoły.
Zbiórka trwa do 26 listopada 2026 r.
Zachęcamy do udziału uczniów, rodziców i nauczycieli!
Każdy kilogram makulatury ma znaczenie — wspólnie możemy osiągnąć jak najlepszy wynik!
Ewa Siejka Agnieszka Krawczyk-Broszkowska
WAŻNY KOMUNIKAT
Szanowni Państwo,
ze względu na trwające remonty boisko sportowe przy I LO w Radomsku jest nieczynne do odwołania.
Dyrekcja I LO w Radomsku
"Sprawny umysł drogą do przyszłości"
I Liceum Ogólnokształcące w Radomsku w okresie 1.02.2025-31.01.2027 realizuje projekt pn. "Sprawny umysł drogą do przyszłości". Projekt realizowany jest w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Łódzkiego na lata 2021-2027.
Celem projektu jest poprawa jakości oferty edukacyjnej I Liceum Ogólnokształcącego im. Feliksa Fabianiego w Radomsku (I LO) w terminie do 31.01.2027 poprzez:
- doskonalenie umiejętności i kompetencji kluczowych społecznych i uniwersalnych, uzdolnień i zainteresowań wśród 320 uczniów (233K,87M) szkoły,
- doskonalenie zawodowe 45 nauczycieli (35K,10M) w zakresie umiejętności i kompetencji niezbędnych do pracy z uczniami, w tym z uczniami ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi oraz doskonalenie kompetencji w zakresie edukacji włączającej i antydyskryminacyjnej;
- poprawę warunków I LO do wykonywania zadań w zakresie nauczania w ramach doposażenia 5 pracowni szkolnych w nowoczesne narzędzia TIK (cyfryzacja placówki) oraz pomoce dydaktyczne wykorzystywane do zajęć rozwijających kompetencje kluczowe i zainteresowania uczniów szkoły.
Grupę docelową stanowi 320 uczniów (w tym 233 kobiet), którzy zostaną zrekrutowani do udziału w projekcie w III kwartale 2025 r. z klas I, II, III oraz 45 nauczycieli szkoły (w tym 35 kobiet).
Planowane zadania w projekcie stanowią kompleksowy program podnoszący jakość edukacji, który uwzględnia:
- wsparcie dla uczniów: realizacja zajęć dla uczniów rozwijających zainteresowania z chemii, koła zainteresowań z geografii, biologii, fizyki, matematyki, informatyki oraz zajęć w zakresie rozumienia i tworzenia informacji oraz świadomości i ekspresji kulturalnej, z uwzględnieniem wyjazdów edukacyjnych;
- wsparcie dla nauczycieli: pakiet szkoleń doskonalących metodykę nauczania oraz kompetencje cyfrowe;
- wsparcie dla szkoły- doposażenie pracowni szkolnych w nowoczesne TIK i pomoce dydaktyczne
Planowane rezultaty: 256 uczniów nabędzie kompetencje i umiejętności , 36 nauczycieli udoskonali kompetencje i kwalifikacje zawodowe.
Wartość projektu: 705 781,25 zł, w tym dofinansowanie ze środków Funduszy Europejskich: 599 914,06 zł (85%).
Projekt współfinansowany jest przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Plus.
11 marca 2025 r. uroczyste otwarcie "Eko - Laboratorium Biologicznego" w I LO w Radomsku.
Pracownia powstała w ramach konkursu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Łodzi "Nasze ekologiczne pracownie”.
Całkowity koszt zadania : 70 000 zł. Pozyskane środki z WFOŚ i GW w Łodzi – 60 000zł, wkład własny, środki z Powiatu Radomszczańskiego – 10 000zł. Pozyskane fundusze pozwoliły utworzyć nowoczesną, funkcjonalną , bogatą w pomoce dydaktyczne pracownię, dającą młodzieży atrakcyjne warunki nauczania, a nauczycielom komfortowe warunki pracy. W Eko- Laboratorium Biologicznym będą odbywać się zajęcia z biologii, w większości na poziomie rozszerzonym, zajęcia przygotowujące młodzież do konkursów i olimpiad, projektów ekologicznych. Przerobiono instalację elektryczną, wycyklinowano i pomalowano podłogę, wyremontowano i pomalowano ściany, odnowiono parapety. Zakupiono jednoosobowe stoliki, krzesła, szafy, biurko, komputer. Zakupiono m.in. sprzęt laboratoryjny, mikroskopy z możliwością podłączenia do komputera, lupy, modele biologiczne, zestawy mikroskopowych preparatów biologicznych, zestawy do badania właściwości powietrza, zanieczyszczenia i hałasu, badania gleby, model DNA, zestawy wskaźników do doświadczeń szkolnych i eksperymentów, fartuchy, stetoskopy uczniowskie, szkło laboratoryjne, mobilną szafę laboratoryjną mobiLab. Tablica kredowa została zastąpiona monitorem interaktywnym, dotykowym, który łączy w sobie funkcjonalność tablicy interaktywnej z komputerem, projektorem i głośnikami. Prezentowanie na ekranie obrazy, pozwolą pokazać obiekty w bardzo dużej rozdzielczości. Na ścianach pracowni umieszczony został układ okresowy pierwiastków . W oknach pojawiły się nowe rolety. Na parapetach piękne kwiaty.
Beata Zając-Turlejska
DYPLOMY, CERTYFIKATY, PODZIĘKOWANIA
